मत्स्य विकास केन्द्र गेटाले सुदूरपश्चिमको ९ जिल्लाका साथै बाँके बर्दिया,दाङ,सुर्खेत कालिकोटसम्म विभिन्न जातका माछाका भुरा बिक्री बितरण गर्दै आइरहेको छ । पछिल्लो समय माछा व्यवसाय प्रति कृषकको आकर्षण,अवस्था लगायतका बिषयमा निशाना न्युजले मत्स्य विकास केन्द्र गेटाका प्रमुख निर्मलबहादुर खातीसँगको कुराकानी प्रस्तुत गरिएको छ….
माछाको अवस्था के छ ?
मत्स्य विकास केन्द्र गेटाले कार्प जातका माछा बिक्री बितरण गर्दछ । यहाँबाट विभिन्न साईजका माछाका भुरा बिक्री वितरण हुने गरेको छ । खपत पनि राम्रो नै हुने गरेको छ । गतबर्ष ३ करोड ६८ लाख ह्याचलिङ्क माछा बिक्री गरेको थियो, ५० लाख फिङ्गरलिङ्क, २४ लाख ठराइ र १० क्विन्टल ठुलो माछा बिक्री गरेका थियौ । जसबाट ५२ लाख राजश्व संकलन भएको थियो । ६० प्रतिशत माछा यहीबाट प्रदेशमा खपत हुने गरेको छ भने बाँकी माछा प्राईभेट क्षेत्रबाट खपत हुने गरेको छ । कृषकले भैरहवा र भारतबाट पनि माछा भुरा ल्याउने गरेका छन ।
वार्षिक बिक्री लक्ष्य कति छ ?
५० लाख फिङ्गरलिङ्क,५० लाख ठराई,४ करोड ह्याचलिङ्क र १२ क्विन्टल ठुलो माछा उत्पादन गरी बिक्री गर्ने लक्ष्य बनाएका छौँ ।
यहाँ उत्पादन भएको माछा भारतमा निर्यात कत्तिको भईरहेको छ ?
यहाँबाट निर्यात हुँदैन,भारतमै माछा पर्याप्त उत्पादन हुनाका कारण पनि माग भइरहेको छैन ।
कैलाली र कञ्चनपुरमा कतिवटा तालमा माछा पालन हुँदै आएको छ ?
प्राकृतिक र कृतिम गरी यी दुई जिल्लामा २ हजार ५४२ ताल र पोखरिबाट माछापालन हुँदै आएको छ । ५ हजार ३८० बढी कृषक माछापालन व्यवसायमा आबद्ध छन । माछा उत्पादन बढाउन पहल भइरहेका छन । पहाडतिर कमन र ग्रास माछा उत्पादन भइरहेको छ ।
कृषकको आकर्षण माछा व्यव्सायमा कस्तो देख्नु भएको छ ?
पछिल्लो समय यो व्यवसाय कृषकको रोजाइमा पर्न थालेको छ । कम लगानी बढी उत्पादन हुने हुनाले नयाँ पोखरीको पनि बिस्तार भइरहेको छ । बिदेशबाट घर फर्केका युवाहरुको रोजाइ पनि यो पेशा परेको छ । १० देखि १२ महिनामै माछा उत्पादन हुनु र कम लगानीबाट राम्रो आम्दानी हुनुले पनि यतातिर बढी आकर्षण भएको देखिन्छ । सीमित ह्याचरी,जलासय हुनुले पनि सोचे अनुसारको माछा उत्पादन भइरहेको छैन ।
