धनगढी- पछिल्लो समय कैलालीमा मानव अधिकार उल्लंघनका घटना बढ्दै गएका छन् । अनौपचारिक क्षेत्र सेवा केन्द्र (इन्सेक) सुदूरपश्चिम प्रदेश कार्यालय धनगढीको तथ्याङ्कअनुसार सन् २०२२ को तुलनामा सन् २०२३ मा मानव अधिकार उल्लंघनका घटनामा बृद्धि देखिएको हो ।
सन् २०२३ मा ४ सय २४ जना पीडित भएको अनौपचारिक क्षेत्र सेवा केन्द्र (इन्सेक) सुदूरपश्चिम प्रदेश कार्यालयका प्रलेख अधिकृत कृष्णबहादुर विश्वकर्माले बताए । भने सन् २०२२ मा मानव अधिकार उल्लंघनका घटनाबाट ३ सय १८ जना पीडित भएका थिए । अघिल्लो वर्ष २ सय ९१ महिला र २७ पुरुष पीडित भएकामा सन् २०२३ मा ३ सय ६४ महिला,४५ बालिका र १५ पुरुष पीडित भएको उनले बताए ।
सन् २०२३ को एक वर्षको अवधिमा भएका सबैभन्दा बढि महिला अधिकार हनन्का घटनामा घरेलु हिंसाबाट २ सय ८७, बलात्कारबाट २८,बलात्कार प्रयासबाट नौ,बेचनबिखनबाट चार, बहुविवाहबाट २९ जना पीडित हुनुकासाथै एक जना सुत्केरीको मृत्यु भएको इन्सेकको अभिलेख छ । त्यस्तै असुरक्षित गर्भपतनबाट एकजना महिलाको मृत्यु भएको,परिवारजनबाट तीन जना महिलाको हत्या भएको र अन्यपक्षबाट एकजना महिला प्रहरीमाथि दुव्यवहार भएको जनाइएको छ ।
सन् २०२३ मा पनि महिला अधिकार हनन्का घटना सबैभन्दा बढी भएका छन् । जनचेतनाको कमी तथा पुरातनवादी सोचका कारण महिला हिंसाका घटनामा बृद्धि हुँदै आएको महिला अधिकारकर्मी तथा अधिवक्ता रेनु प्रधान श्रेष्ठले बताइन् । उनले भनिन्,‘महिला हिंसा गर्नुहुन्न भन्ने कुरा स्थानीयस्तर देखि नै सचेतना जगाउन आवश्यक हुन्छ । यसमा महिला,पुरुष सबैलाई राखेर सचेतना फैलाउन पर्ने हुन्छ । सचेतनालाई जनस्तरसम्म अभिबृद्धि गर्नुपर्ने हुन्छ ।’
‘यस्ता घटना न्युनिकरणका लागि कानुनको प्रभावकारी कार्यान्वन हुन पनि जरुरी छ । उनले भनिन्,‘कानुन भएर मात्रै हुदैन प्रभावकारी कार्यान्वयन हुनुपर्छ ।’
त्यस्तै सन् २०२३ मा बाल अधिकार हनन्का घटनामा बलात्कारबाट १८,बेचबिखनबाट ३, यौनदुव्र्यवहारबाट १९ बलात्कार प्रयासबाट ४ र बालविवाहबाट १ जना बालिका पीडित भएको प्रलेख अधिकृत विश्वकर्माले बताए । त्यसैगरी १५ जना पुरुष पीडित भएकोे इन्सेकको अभिलेखमा उल्लेख छ ।
